Zaćma – objawy, leczenie i profilaktyka choroby

Zaćma, czyli katarakta, to powszechna choroba oczu prowadząca do stopniowego pogorszenia się widzenia. Jest to zmętnienie naturalnej soczewki oka, które bez odpowiedniego leczenia może prowadzić do znacznego upośledzenia wzroku. Wczesna diagnoza i chirurgiczne leczenie zaćmy pozwalają na skuteczne przywrócenie ostrości widzenia i poprawę jakości życia pacjentów.

Czym jest zaćma?

Zaćma, znana również jako katarakta, to postępujące zmętnienie naturalnej soczewki oka, które prowadzi do stopniowego pogarszania się jakości widzenia.

Wyobraź sobie soczewkę swojego oka jako idealnie czystą szybę, przez którą światło swobodnie wpada do wnętrza, umożliwiając Ci wyraźne widzenie. W przypadku zaćmy ta „szyba” zaczyna mętnieć – staje się jak matowe szkło lub pojawiają się zabrudzenia, przez które obraz jest zniekształcony i nieostry. Co to jest zaćma? Na poziomie biologicznym w przypadku zaćmy dochodzi do zmian w strukturze białek budujących soczewkę, które z czasem prowadzą do jej zmętnienia. Zadaniem soczewki jest skupianie promieni świetlnych na siatkówce, aby stworzyć wyraźny obraz. Kiedy soczewka mętnieje, światło jest rozproszone, co skutkuje niewyraźnym widzeniem.

Zaćma – co to dokładnie znaczy dla Twojego wzroku? To stopniowe pogarszanie się jakości obrazu, które utrudnia codzienne funkcjonowanie. Choroba ta jest jednym z najczęstszych problemów okulistycznych, z którym zgłaszają się do naszej łódzkiej kliniki Pacjenci, zwłaszcza ci w wieku 50+. Zrozumienie istoty tej choroby to pierwszy krok do świadomego leczenia, co jest fundamentem filozofii kompleksowej opieki w naszej klinice.

Zrozumienie, czym jest zaćma, to podstawa. Warto jednak wiedzieć, że nie jest to schorzenie jednorodne. Podobnie jak w wielu dziedzinach medycyny, tak i tutaj, precyzyjna klasyfikacja pozwala specjalistom na dokładniejsze zrozumienie problemu pacjenta. Choroba może rozwijać się w różnych częściach soczewki, co wpływa zarówno na odczuwane objawy, jak i na dalsze postępowanie diagnostyczne.

Jakie wyróżniamy rodzaje zaćmy?

Główne rodzaje zaćmy klasyfikuje się ze względu na lokalizację zmętnień w soczewce, wyróżniając zaćmę jądrową, korową oraz podtorebkową tylną.

W okulistyce wyróżniamy kilka głównych typów zaćmy, a ich nazwy często odzwierciedlają miejsce, w którym rozwija się zmętnienie soczewki:

• Zaćma jądrowa – zmętnienie dotyczy centralnej części soczewki, czyli jej jądra. Często prowadzi do pogorszenia widzenia do dali, a w niektórych przypadkach może paradoksalnie poprawić widzenie do bliży na wczesnym etapie. Jeżeli pacjent wcześniej potrzebował okularów do czytania, może zauważyć polepszenie się wzroku i brak konieczności korekcji.
• Zaćma korowa – charakteryzuje się zmętnieniami w kształcie szprych lub klinów, które „schodzą się” ku centrum soczewki. Pacjenci z zaćmą korową często skarżą się na olśnienia, szczególnie w nocy, oraz na podwójne widzenie w jednym oku.
• Zaćma podtorebkowa tylna – zmętnienie pojawia się z tyłu soczewki, tuż pod jej torebką. Ten typ zaćmy często rozwija się szybko i ma znaczący wpływ na widzenie w jasnym świetle oraz widzenie bliskie, utrudniając czytanie.

Poza powyższą klasyfikacją wyróżniana jest m.in. zaćma wrodzona, występująca już u noworodków, czy zaćma pourazowa, będąca efektem urazu oka. Szczególnie powszechna jest zaćma starcza czyli zmętnienie soczewki oka związane z naturalnym procesem starzenia – występuje u około 50% osób po 60. roku życia i aż u 70% populacji po 75. roku życia.

Precyzyjne określenie rodzaju zaćmy jest niezwykle istotne z punktu widzenia lekarza, ponieważ pozwala lepiej prognozować rozwój choroby i zaplanować optymalne leczenie. W naszej klinice kładziemy duży nacisk na dogłębną diagnostykę, co wpisuje się w misję bycia nowoczesnym centrum oferującym kompleksowe usługi, gdzie sprawdzeni specjaliści są przygotowani na każdy, nawet najbardziej nietypowy przypadek.

Klasyfikacja medyczna dostarcza lekarzom cennych informacji, jednak z perspektywy pacjenta najważniejsze jest to, jak choroba wpływa na codzienne funkcjonowanie. Teoretyczna wiedza o rodzajach zaćmy nabiera praktycznego znaczenia, gdy połączymy ją z konkretnymi sygnałami, które nasze oczy wysyłają na wczesnym etapie choroby. To właśnie te subtelne zmiany powinny skłonić nas do działania.

Jakie są pierwsze objawy zaćmy, na które należy zwrócić uwagę?

Do pierwszych objawów zaćmy należą przede wszystkim zamglone i nieostre widzenie, pogorszenie widzenia w nocy, blaknięcie kolorów oraz zwiększona wrażliwość na światło i efekt halo wokół jego źródeł.

Jakie są pierwsze objawy zaćmy? Rozpoznanie wczesnych symptomów zaćmy może być kluczowe dla szybkiej interwencji. Najczęściej pacjenci zauważają:

• Pogorszenie ostrości widzenia – często opisuje się to jako patrzenie przez brudną szybę lub mgłę. Czytanie gazety staje się trudniejsze, nawet w okularach, a drobny druk wydaje się rozmazany. To jeden z najczęstszych objawów zaćmy.
• Pogorszenie widzenia w nocy lub w słabym świetle – prowadzenie samochodu po zmroku staje się problematyczne, ponieważ światła nadjeżdżających aut oślepiają bardziej niż kiedyś, a znaki drogowe są mniej wyraźne.
• Blaknięcie lub zażółcenie kolorów – kolory wydają się mniej intensywne, a biele mogą przyjmować żółtawy odcień. Świat traci swoją żywą paletę barw.
• Zwiększona wrażliwość na światło (światłowstręt) i efekt „halo” – jasne światło, zarówno słoneczne, jak i sztuczne, może być uciążliwe. Wokół źródeł światła, takich jak lampy uliczne czy reflektory samochodów, pojawiają się świetliste kręgi (tzw. efekt halo).
• Częsta potrzeba zmiany okularów – mimo regularnych wizyt u optyka i zmiany mocy szkieł, ostrość widzenia szybko się pogarsza.

Objawy te pojawiają się stopniowo i często są mylone ze zwykłym zmęczeniem wzroku lub naturalnym procesem starzenia się. Niestety, lekceważenie ich opóźnia diagnozę. To właśnie wymienione powyżej sygnały powinny skłonić Cię do wizyty u specjalisty. Zapewniamy, że w naszej klinice w Łodzi, w komfortowej atmosferze, specjaliści rozwieją wszelkie wątpliwości i zapewnią profesjonalne doradztwo. Szybka reakcja na pierwsze sygnały jest kluczowa dla utrzymania dobrej jakości życia i uniknięcia sytuacji, w której choroba znacząco ogranicza codzienne aktywności.

Rozpoznanie u siebie niepokojących objawów w naturalny sposób rodzi pytanie o ich źródło. Dlaczego właściwie soczewka oka, która przez dekady działała bez zarzutu, nagle zaczyna tracić swoją przejrzystość? Zrozumienie przyczyn i czynników ryzyka jest kolejnym krokiem do pełnego zrozumienia choroby i pozwala świadomie ocenić własną sytuację zdrowotną.

Co zwiększa ryzyko wystąpienia zaćmy i jakie są główne przyczyny jej powstawania?

Główną przyczyną zaćmy jest naturalny proces starzenia się organizmu, a do czynników znacząco zwiększających ryzyko jej rozwoju należą m.in. cukrzyca, długotrwała ekspozycja na promieniowanie UV, palenie tytoniu, urazy oka oraz stosowanie niektórych leków.

Co wywołuje zaćmę? Najważniejszym i nieuniknionym czynnikiem ryzyka jest wiek. Wraz z upływem lat, zwłaszcza po 50. roku życia, wzrasta prawdopodobieństwo zmętnienia soczewki. To naturalny proces, jednak istnieją także inne czynniki, które mogą przyspieszyć rozwój zaćmy:

• Choroby przewlekłe – cukrzyca jest jednym z najistotniejszych czynników ryzyka. Wysoki poziom cukru we krwi może uszkadzać struktury oka, w tym soczewkę.
• Ekspozycja na promieniowanie UV – długotrwałe i niezabezpieczone wystawianie oczu na słońce może przyczyniać się do rozwoju zaćmy. Dlatego tak ważne jest noszenie okularów przeciwsłonecznych z filtrem UV.
• Palenie tytoniu i alkohol – zarówno palenie, jak i nadmierne spożycie alkoholu, są związane ze zwiększonym ryzykiem rozwoju zaćmy.
• Urazy oka – bezpośredni uraz oka może prowadzić do powstania zaćmy pourazowej, nawet po wielu latach od zdarzenia.
• Stosowanie niektórych leków – długotrwałe przyjmowanie sterydów (zarówno doustnych, jak i w kroplach do oczu) może zwiększać ryzyko zaćmy podtorebkowej tylnej.
• Predyspozycje genetyczne – w niektórych rodzinach zaćma występuje częściej, co sugeruje rolę czynników dziedzicznych.
• Inne choroby oczu – niektóre schorzenia, takie jak jaskra czy stany zapalne błony naczyniowej oka, również mogą przyczynić się do rozwoju zaćmy.

Od pierwszej operacji przeprowadzonej w naszej klinice w grudniu 2001 roku, specjaliści zdobyli ogromne doświadczenie w leczeniu pacjentów z różnorodnymi obciążeniami zdrowotnymi. Pacjenci z grup ryzyka, np. diabetycy, powinni być pod stałą kontrolą okulistyczną, co wpisuje się w model kompleksowej opieki medycznej na najwyższym poziomie, który oferuje nasza placówka.

Świadomość czynników ryzyka jest niezwykle ważna, zwłaszcza w kontekście profilaktyki. Jednak gdy objawy już występują, a my znajdujemy się w grupie ryzyka, domysły i autodiagnoza nie wystarczą. Konieczna jest profesjonalna ocena stanu zdrowia oczu, przeprowadzona przez doświadczonego specjalistę przy użyciu specjalistycznego sprzętu. To jedyna droga, by uzyskać pewne i jednoznaczne potwierdzenie lub wykluczenie choroby.

W jaki sposób przebiega profesjonalna diagnostyka zaćmy?

Profesjonalna diagnostyka zaćmy opiera się na szczegółowym wywiadzie medycznym oraz bezbolesnym, kompleksowym badaniu okulistycznym, w tym przede wszystkim badaniu w lampie szczelinowej, które pozwala ocenić stan i przezierność soczewki.

W naszej klinice okulistycznej w Łodzi wizyta diagnostyczna przebiega w kilku etapach, aby zapewnić pełen obraz stanu zdrowia Twoich oczu:

1. Szczegółowy wywiad medyczny – lekarz zapyta o Twoje objawy, historię chorób, przyjmowane leki i styl życia. To ważny element, który pomaga zrozumieć pełen kontekst Twojej sytuacji zdrowotnej.
2. Badanie ostrości wzroku –zostaniesz poproszony o przeczytanie liter na tablicy. Pozwoli to ocenić, jak dobrze widzisz na różnych odległościach.
3. Badanie w lampie szczelinowej – to najważniejsze badanie w diagnostyce zaćmy. Lampa szczelinowa to specjalny mikroskop, który pozwala lekarzowi zajrzeć w głąb oka i dokładnie ocenić każdą jego strukturę – w tym soczewkę. W ten sposób można precyzyjnie zlokalizować zmętnienia i ocenić ich stopień zaawansowania.
4. Badanie dna oka (po rozszerzeniu źrenic) – po podaniu kropli rozszerzających źrenice lekarz oceni stan siatkówki i nerwu wzrokowego. Rozszerzenie źrenic może na kilka godzin spowodować pogorszenie widzenia i nadwrażliwość na światło, dlatego warto przyjść z osobą towarzyszącą lub nie prowadzić samochodu.

Diagnostyka jest kluczowa nie tylko do potwierdzenia zaćmy, ale również dla wykluczenia innych chorób oczu, takich jak jaskra czy zwyrodnienie plamki żółtej, co pokazuje nasze holistyczne podejście. Podczas wizyty otrzymasz pełne profesjonalne doradztwo, a sprawdzeni specjaliści odpowiedzą na wszystkie Twoje pytania, budując atmosferę zaufania i bezpieczeństwa.

Po precyzyjnym zdiagnozowaniu zaćmy i określeniu stopnia jej zaawansowania pacjent staje przed najważniejszym pytaniem: co dalej? Na szczęście czasy, gdy zaćma oznaczała nieuchronną utratę wzroku, dawno minęły. Współczesna medycyna oferuje niezwykle skuteczną i bezpieczną metodę leczenia, która jest jedynym sposobem na całkowite pozbycie się problemu i odzyskanie komfortu widzenia.

Na czym polega nowoczesne leczenie i operacja zaćmy?

Nowoczesne leczenie zaćmy to bezpieczny i krótki zabieg chirurgiczny, polegający na usunięciu zmętniałej soczewki za pomocą ultradźwięków (fakoemulsyfikacja) i wszczepieniu na jej miejsce nowej, sztucznej soczewki wewnątrzgałkowej.

Operacja usunięcia zaćmy jest obecnie jedynym skutecznym sposobem na całkowite wyleczenie tej choroby. W naszej klinice w Łodzi przeprowadzamy zabieg fakoemulsyfikacji, który jest bezpieczny, krótki i przynosi natychmiastowe efekty. Jak widzi osoba z zaćmą? Widzenie jest zamglone, rozmyte, kolory stają się wyblakłe. Po zabiegu usunięcia zaćmy wzrok wraca do normy, a świat znów nabiera ostrości i barw.

Procedura wygląda następująco:

1. Znieczulenie miejscowe – zabieg odbywa się w znieczuleniu kroplowym, dzięki czemu jest całkowicie bezbolesny. Pacjent jest świadomy, ale nie odczuwa dyskomfortu.
2. Usunięcie zmętniałej soczewki – chirurg wykonuje mikronacięcie, przez które wprowadza specjalną sondę emitującą ultradźwięki. Ultradźwięki rozbijają zmętniałą soczewkę na drobne fragmenty, które są następnie odsysane. Ten etap zabiegu trwa zaledwie kilkanaście minut (zazwyczaj 15-20 minut).
3. Wszczepienie nowej soczewki wewnątrzgałkowej – po usunięciu naturalnej soczewki w jej miejsce wszczepiana jest elastyczna, zwinięta sztuczna soczewka wewnątrzgałkowa. Rozwija się ona w oku i zajmuje miejsce usuniętej soczewki. Warto wiedzieć, że wszczepienie nowej soczewki wewnątrzgałkowej może pomóc również w korekcji wad wzroku. W tym przypadku wszczepia się soczewki premium (na przykład wieloogniskowe).

Jak szybko postępuje zaćma? Tempo postępu jest indywidualne, ale ważne jest, aby nie zwlekać z decyzją o operacji, gdy zaćma znacząco wpływa na codzienne życie.

Szybka interwencja zapewnia powrót do pełnej sprawności i normalnego funkcjonowania w krótkim czasie. W naszej klinice oferujemy zarówno zabiegi refundowane, jak i komercyjne. Ta druga opcja zapewnia dużą elastyczność w doborze terminów oraz większy wybór soczewek wewnątrzgałkowych, np. takich, które nie tylko usuną problem zaćmy, ale również trwale skorygują istniejące wady wzroku, takie jak krótkowzroczność, dalekowzroczność czy astygmatyzm.

Oferujemy różne rodzaje soczewek wewnątrzgałkowych, które są dobierane indywidualnie do potrzeb pacjenta:

• Soczewki jednoogniskowe – korygują widzenie na jedną odległość (zazwyczaj do dali), co oznacza, że po operacji nadal może być konieczne noszenie okularów do czytania.
• Soczewki wieloogniskowe – umożliwiają widzenie zarówno do dali, jak i do bliży, redukując lub całkowicie eliminując potrzebę noszenia okularów po operacji.
• Soczewki toryczne – korygują dodatkowo astygmatyzm, zapewniając jeszcze lepszą jakość widzenia.

Dobór odpowiedniej soczewki to element profesjonalnego doradztwa, które oferujemy naszym Pacjentom. Chcemy, aby operacja zaćmy była nie tylko usunięciem problemu, ale również szansą na jednoczesną korekcję wad wzroku. Dzięki temu nasi Pacjenci będą cieszyć się pełnym komfortem życia i dobrym wzrokiem przez długie lata. Naszym nadrzędnym celem jest utworzenie nowoczesnego centrum oferującego kompleksowe usługi, gdzie operacja zaćmy jest flagowym zabiegiem wykonywanym przez sprawdzonych specjalistów na najwyższym światowym poziomie.

Zapraszamy do zapoznania się z pełną ofertą naszej kliniki dotyczącą usuwania zaćmy: https://jasneblonia.pl/zakres-uslug/operacje/usuniecie-zacmy/